Trombofili Paneli Nedir?
Trombofili paneli; tek kan örneğiyle pıhtılaşma riskini etkileyen birden fazla genetik mutasyonu ve doğal inhibitör düzeyini aynı anda inceleyen bir test paketidir. Böylece risk profili bütüncül olarak ortaya konur.
Panelin Kapsamı
Genetik analizler:
- Faktör V Leiden (G1691A) — en sık kalıtsal trombofili
- Protrombin G20210A — ikinci en sık mutasyon
- MTHFR C677T / A1298C — homosistein metabolizması varyantları
Fonksiyonel ölçümler (isteğe bağlı/genişletilebilir):
- Protein C aktivitesi
- Protein S aktivitesi
- Antitrombin III aktivitesi
- Plazma homosistein düzeyi
Neden Tek Panelde?
Mutasyonlar tek başına değil, birbirleriyle ve inhibitör eksiklikleriyle birleştiğinde riski belirler. Birleşik taşıyıcılık (örn. FVL + Protrombin) riski katlayabildiği için bütüncül tarama, doğru risk sınıflandırmasının ön koşuludur.
Hangi Hastaya Hangi Panel?
- Temel panel: FVL + Protrombin + MTHFR — genç yaşta tromboz, gebelik kaybı, aile öyküsü.
- Genişletilmiş panel: Temel panel + Protein C/S + Antitrombin — ailede inhibitör eksikliği, olağandışı tromboz yerleri, tekrarlayan tromboz.
- APS şüphesi: Antifosfolipid antikor paneli ayrıca istenir.
Sonuç Yorumu
Her mutasyon normal, heterozigot veya homozigot olarak raporlanır. Yorum; mutasyon tipi, zygozite durumu, kişisel tromboz öyküsü ve aile öyküsünün bileşkesidir. Örneğin heterozigot FVL tek başına düşük-riskliyken, FVL + Protrombin birlikteliği yüksek risk grubuna sokar.
Örnek Alma ve Hazırlık
Genetik kısım için açlık ve hazırlık gerekmez; ilaçlardan etkilenmez. Protein C/S ve Antitrombin ölçümleri için akut tromboz atağından ve antikoagülan kullanımından etkilenen dönemler dışında örnek alınmalıdır. Raporlar 7-10 iş gününde hazırlanır.
Sonuç
Trombofili paneli; risk profilinizi tek seferde, bütüncül olarak ortaya koyan bir tarama paketidir. Doğru endikasyonla yapıldığında gebelik planlamasından cerrahi hazırlığa kadar birçok kararı bilinçli biçimde şekillendirir.